Thứ Hai, 24 tháng 2, 2014

ĐẶC ĐIỂM NGHỆTHUẬT THƠ BÙI GIÁNG

`
xuất bản cách đây vài năm và khá quen thuộc với những người quan tâm đến
Bùi Giáng. Đó là cuốn Bùi Giáng trong tôi của tác giả Hồ Công Khanh, do
Nhà xuất bản Văn nghệ Thành phố Hồ Chí Minh in năm 2005 và cuốn Bùi
Giáng – thi sĩ kì dị của tác giả Trần Đình Thu do Nhà xuất bản Trẻ xuất bản
năm 2005 và đã tái bản lần thứ hai.
Tác giả Hồ Công Khanh hiện đang sinh sống tại Đà Nẵng, còn tác giả
Trần Đình Thu sống tại TPHCM. Qua tiếp xúc và trò chuyện với hai tá
c giả
này, chúng tôi có cơ hội hiểu thêm về họ, cũng như tiếp cận thêm nhiều thông
tin về Bùi Giáng- con người mà họ rất quan tâm và dành nhiều tâm huyết để
giới thiệu với độc giả khắp nơi. Tác giả Hồ Công Khanh tự nhận mình là
người “cuồng si” Bùi Giáng và cũng là người có khá nhiều kỉ niệm riêng tư
với Trung Niên Thi Sĩ khi Bùi Giáng còn tại thế. Bùi Giáng là người ảnh
hưởng rất mạnh mẽ đến cuộc sống và cách sống của tác giả Bùi Giáng trong
tôi. Hồ Công Khanh trong nhiều năm l
iền đã dày công sưu tầm, bảo quản gần
như đầy đủ các tác phẩm của Bùi Giáng, thuộc đủ mọi thể loại, trong đó có cả
những tài liệu chưa được xuất bản chính thức tại Việt Nam.Có thể nói không
ngoa, ở Việt Nam
bây giờ, Hồ Công Khanh là một trong số ít những người
gìn giữ cái “thư viện riêng” về Bùi Giáng, bằng tất cả tấm lòng của mình với
tiền nhân. Hồ Công Khanh hầu như chưa bao giờ vắng mặt trong những buổi
lễ kỉ niệm, tưởng niệm về cố thi sĩ. Đây cũng là cách tác giả thể hiện sự kính
trọng và ngưỡng mộ một tài năng độc đáo. Bên cạnh đó, Hồ Công Khanh còn
là một nhà thư pháp có tiếng. Trong cuốn Bùi Giáng trong tôi, Hồ Công
Khanh đã trổ tài viết thư pháp rất nhiều tác phẩm t
hơ Bùi Giáng. Còn tác giả
Trần Đình Thu xuất thân là nhà báo, là cộng tác viên của nhiều tờ báo tại
TPHCM. Sau cuốn Bùi Giáng- thi sĩ kì dị, Trần Đình Thu vẫn ấp ủ ý định sẽ
có một công trình nghiên cứu sâu hơn về thi sĩ Bùi Giáng. Cả hai tác giả đều
rất yêu mến con người và thơ ca của Bùi
thi sĩ, hai cuốn sách ra đời đầu tiên


`
để thoả mãn những cảm xúc của chính bản thân tác giả , và sau nữa cũng là
góp phần giới thiệu một chân dung lạ trên thì đàn Việt Nam thế kỉ thứ XX.
Tác giả Hồ Công Khanh không phải là người viết sách chuyên nghiệp.
Cuốn Bùi Giáng trong tôi như là một cuốn sách lưu giữ kỉ niệm nhiều hơn là
một công trình nghiên cứu mang tính học thuật về Bùi Giáng. Tác giả tìm
thấy sự đồng điệu lớn lao với nhà thơ này. Cuốn sách gồm năm p
hần: Một vài
cảm nhận về thi sĩ Bùi Giáng, Thông lộ Bùi Giáng, Bùi Giáng- những điều
chưa nói hết, Bùi Giáng- người không đem trần gian giấu vào hạt bụi, Bùi
Giáng- cội nguồn bí ẩn của thơ ca. Những bài viết của Hồ Công Khanh nặng
về cảm nhận hơn là phân tích, phê bình những thi phẩm của Bùi Giáng. Hồ
Công Khanh tìm thấy bóng dáng cùa mình trên hành trình sống, hành trình
thơ ca của Bùi Giáng.Với tất cả tấm
lòng trân trọng một tài năng và niềm yêu
kính một nhân cách, tác giả của Bùi Giáng trong tôi cũng có gợi mở ít nhiều
cho chúng ta đi sâu nghiên cứu tìm hiểu thêm về nhà thơ này.
So với cuốn Bùi Giáng trong tôi của Hồ Công Khanh, cuốn sách Bùi
Giáng- thi sĩ kì dị làm tốt hơn vai trò của một công trình nghiên cứu nhiều
mặt về văn nghiệp Bùi Giáng. Cuốn sách được ra đời trong kế hoạch viết một
bộ sách “phác hoạ chân dung các nhà văn nhà t
hơ trong đời sống thường
ngày và trong lao động nghệ thuật. Nó không phải là sách phê bình văn học.
Nhưng đôi chỗ vẫn kết hợp việc phân tích tác phẩm để minh hoạ cho cuộc đời
tác giả. Tuy nhiên việc phân tích này sẽ không đi quá sâu như những cuốn
sách phê bình” (Vài lời đầu sách). Cuốn sách chia làm hai phần, phần đầu
dành cho những bài viết về Bùi Giáng, phần sau dành để tuyển chọn và giới
thiệu một số thi phẩm tiêu biểu của Bùi Giáng theo tiêu chí phân loại của tác
giả cùng một số bài Bùi Giáng trả lời phỏng vấn các tờ báo. Các bài thơ trong
phần sau này được trích từ nhiều tập thơ của Bùi Giáng đã được xuất bản
hoặc sưu tầm từ nhiều nguồn khác nhau. Phần đầu gồm gần ba mươi bài viết


`
đi vào rất nhiều khía cạnh khác nhau về cuộc đời và văn nghiệp của Bùi
Giáng. Trần Đình Thu kể chuyện cuộc đời Bùi Giáng, kể về tài viết sách với
tốc độ kinh hồn, về những nguồn thi hứng dào dạt trong thơ ông, về những tác
phẩm văn học dịch mang đầy tính tư tưởng và triết lý…Có thể nói Trần Đình
Thu đã bao quát khá rộng về đề tài Bùi Giáng mà ông đã chọn để nghiên cứu.
Không chỉ dừng lại nghiên cứu các phần nội dung tư tưởng trong các tác

phẩm của Bùi Giáng, Trần Đình Thu còn có những bài đi sâu vào Ngôn ngữ
thơ Bùi Giáng- vốn là thế mạnh và là một trong những dấu hiệu khiến Bùi
Giáng không thể lẫn vào với ai. Trần Đình Thu nhận định dường như Bùi
Giáng “chơi” vốn ngôn ngữ chứ không có ý thức vận dụng ngôn ngữ theo kĩ
thuật này nọ để làm thành thơ. Tác giả đề cập đến một số cách “chơi” với
ngôn ngữ ở Bùi Giáng: nói lái, vờn chữ…
Chúng tôi khá tâm
đắc với một đoạn mà Trần Đình Thu nhận định về
toàn bộ văn nghiệp của Bùi Giáng- thi sĩ tự khoác và được thiên hạ khoác cho
mình danh xưng “nhà thơ điên”: “ Bản chất của văn chương Bùi Giáng là sự
tổng hòa của những nghịch lý. Trong cái cà rỡn có sự đau xót, trong bỡn cợt
có nỗi ngậm ngùi, trong sự nghịch ngợm hồn nhiên trẻ thơ có sự uyên bác,
trong điên loạn cuồn
g si là một cõi mộng bát ngát đẫm tình…Cái nét riêng ấy
không ai có được, không ai bắt chước được và không thể có người thứ hai”.
Trong năm 2008, để kỉ niệm mười năm ngày mất của Trung Niên Thi
Sĩ ( 1998 – 2008), có thêm hai cuốn sách về Bùi Giáng đã được Nhà xuất bản
Lao động và Trung tâm văn hóa ngôn ngữ Đông Tây phối hợp xuất bản. Đó là
Bùi Giáng qua 99 gi
ai thoại do Huyền Li sưu tầm và biên soạn, và Bùi Giáng
trong cõi người ta do Đoàn Tử Huyến chủ biên. Hai cuốn sách xuất hiện trên
thị trường vào khoảng cuối năm 2008 và gây được một “cơn sốt” nho nhỏ
trong cộng đồng độc giả yêu thơ ông. Bùi Giáng và 99 giai thoại là một cuốn
sách đễ đọc và và gây nhiều hứng thú. Người ta tìm thấy trong đó những giai


`
thoại về một con người chưa bao giờ thôi đặc biệt. Từ những người đã từng
tiếp cận văn nghiệp Bùi Giáng cho đến những người chưa hề đọc qua một tác
phẩm nào của ông cũng đều tìm thấy sự thú vị khi đọc tập sách mỏng này.
Cuộc đời Bùi Giáng bao phủ bởi số lượng không đếm được những giai thoại
mà người ta không thể rõ thực hư. Con số 99 chỉ là một con số tương đối,
mang tính giới hạn để làm hấp dẫn thêm “một hiện tượng lạ, có thể nói
, độc
nhất vô nhị, là Bùi Giáng”. Bùi Giáng trong cõi người ta là một công trình
biên soạn nghiêm túc, tập hợp một số lượng lớn những bài nghiên cứu về Bùi
Giáng từ trước đến nay, từ nhiều nguồn khác nhau. Mỗi nhà nghiên cứu đều
chọn cho mình một khía cạnh tâm đắc nhất để nhìn về con người cũng như
phê bình, nhận định về văn nghiệp của Bùi Giáng. Cuốn sách này thuộc vào

loại đầy đặn và chỉn chu mà mang tính học thuật cao trong số những công
trình nghiên cứu về Bùi Giáng đã được xuất bản hợp pháp từ trước đến nay ở
Việt Nam.
Về những nguồn tài liệu khác như sách, báo và mạng internet, chúng
tôi nhận thấy thông tin về Bùi Giáng khá đa dạng và đáng được lưu tâm,
nhưng cũng đòi hỏi người nghiên cúu phải có kĩ năng thẩm định và chọn lọc
thông tin để có
thể nhìn nhận về Bùi Giáng một cách khách quan và khoa học
nhất. Tuy sách viết bề Bùi Giáng hiện không có nhiều nhưng các bài viết đăng
trên các báo, tạp chí hoặc trên mạng internet lại khá phong phú và đa dạng,
được viết từ trước và sau năm 1975.
Đầu tiên là giai phẩm Văn, số đặc biệt về nhà thơ Bùi Giáng tháng 5
năm 1973, đăng hàng loạt những bài viết: Bùi Giáng, hồn thơ bị vây khổn –
Thanh Tâm Huyền, Thi ca và tư tưởng – Tuệ Sỹ, Bùi Giáng về cố quận –
Nam Chữ, Bùi Giáng cải lương ca – Cao Huy Khánh, Bùi Giáng trê
n đường
về cố hương – Trần Hữu Cư, Ẩn ngữ cung bậc thi ca – Thục Khư, Chung
quanh vấn đề Bùi Giáng – Trần Tuấn Kiệt Phần lớn những bài viết này đều


`
cố gắng chỉ ra cái độc đáo trong sáng tác của nhà thơ, nhất là ở bình diện
ngôn ngữ và tư tưởng. Có người, thậm chí còn đồng thuận trong cách đánh
giá, gọi ông là một thiên tài, thiên tài tự hủy ghê gớm nhất của thi ca Việt
Nam hiện đại. Có người đánh giá rất cao khi đọc tác phẩm Thi ca tư tưởng
của ông, cho ông là người đầu tiên mở ra một cuộc Hội thoại của Tại thể
chúng t
a giữa Tồn sinh và Lịch sử, và mượn ý của M. Heidegger, Wozu
Dichter để ngợi ca: Trong thời đại của đêm tối cõi đời, của cái vực sâu không
đáy kia của cõi đời phải được thể nghiệm và được kiện tận miên bạc bình
sinh. Mà muốn được như vậy, thì điều cần thiết là phải có vài kẻ đạt tới cái
chỗ cùng tận của cái vực sâu không đáy (Tuệ Sĩ – Thi ca và tư tưởng – Giai
phẩm Văn – t
háng 5 – 1973 – trang 27). Tìm hiểu về một tác giả, những cứ
liệu trên cũng chỉ dừng ở mức độ tham khảo.
Đến năm 1997, tạp chí Thời Văn, số 19, ra số đặc biệt về nhà thơ
Bùi Giáng, đã xuất hiện một số cây bút phê bình mới: Đôi nét về thi sĩ Bùi
Giáng – Phạm Văn Hạng , Tản luận về Bùi Giáng – Ban biên tập báo, Bùi
Giáng – Cuộc đùa v
ui ngôn ngữ - Vũ Đức Sao Biển, Mượn lời anh Sáu Giáng
– Nguyễn Lương Vy, Bùi Giáng – Đào Hiếu, Bùi Giáng – Đi vào cõi thơ –
Trần Hữu Dũng, Nguyên khởi về cõi tinh mật Bùi Giáng – Khiêm Lê Trung,
Thử một lần đối diện với thơ và con người thơ Bùi Giáng – Trương Vũ Thiên
An, Mùa xuân trong thơ Bùi Giáng – Hồ Ngạc Ngữ, Bùi Giáng với Ly Tao –
Bửu Khánh Hồ, Vài cảm nghĩ về Bùi Giáng – Nhất Thanh, Bùi Giáng – Thi sĩ
kỳ dị - Huỳnh Ngọc Chiến… Đọc qua những bài viết này, tôi thấy có những
điểm
nhìn quen thuộc trong các bài viết trước và một vài điểm mới. Cách nhìn
của giới văn nghệ về thơ Bùi Giáng nhìn chung vẫn nghiêng về tư tưởng và
ngôn từ. Tuy nhiên, một số cây bút đã có phần dè dặt hơn trong tiếp cận thế
giới thơ ca Bùi Giáng. Họ đã có cái nhìn cẩn trọng hơn , nhưng đều đồng nhất
Bùi Giáng là một hiện tượng độc đáo của văn học, một hiện tượng rất khó



`
nắm bắt và thấu hiểu một cách chính xác. Vẫn còn đó những lời khen tặng,
nhưng đã bớt phần dị thường. Ta thử điểm lại: Bùi Giáng là một hiện tượng
thơ khá phức tạp của miền Nam trước 1975… Có thể nói cả đời ông là sự tận
hiến cho thơ và vì thơ (Khiêm Lê Trung – Nguyên khởi về cõi tinh mật Bùi
Giáng – trang 45). Có quá nhiều người viết về thơ Bùi Giáng – ông được gọi
là tài hoa,
ông là người nghỉ ra thơ, thở ra thơ, đi ra thơ, đứng ra thơ, chứ
không phải nghĩ ra thơ, làm thơ (Trần Hữu Dũng – Bùi Giáng – Đi vào cõi
thơ – trang 43). Chưa có ai dám sống và dám chết hết mình cho thi ca nhu
Anh. Và cũng có thể nói rằng Anh là một trường hợp cực kỳ hiếm trong lịch
sử thi ca Việt Nam (Nguyễn Lương Vỵ - Mượn lời anh Sáu Giáng – trang 42).
Thêm vào hành trang cho chuyến du hành của tôi vào cõi thơ Bùi Giáng, đó là
những đánh giá có sắc thái song hành t
rong lời đề tặng và phê phán: Hiện
tượng Bùi Giáng không phải là hiện tượng thi ca hay tư tưởng mà là hiện
tượng về sự phá hủy… Toàn bộ những suy nghĩ của ông chỉ là sự tập hợp của
những khát vọng vụn vặt về tình ái và lẽ tử sinh… Hễ ai dính dáng tới ái tình,
tới chuyện tử sinh là ông khen, bất chấp hay dở, cũ mới, lớn bé, bất chấp
người đó l
à ông A bà B nào mà ông tình cờ nhặt được trong cơn nổi hứng. Đủ
thấy “Thi ca tư tưởng” là một phê bình nhận định ngẫu hứng vừa sâu sắc vừa
ba phải tào lao đến cở nào (Đào Hiếu – Bùi Giáng – trang 40). Những góc
nhìn đó đã góp phần không nhỏ trong quá trình tìm hiểu đầy đủ hơn về con
đường thơ đầy phức tạp của thí sinh Bùi Giáng. Và gần đây nhất, báo Thanh
niên, những số báo trong tháng , năm
2005, ở trang Văn hóa nghệ thuật, tiêu
đề Bùi Giáng – Thi sĩ kỳ dị, đã cho đăng tải nhiều kỳ các bài viết về con người
và thơ Bùi Giáng. Nhìn chung, đó là những bài viết phần lớn nghiêng về
thông tin hơn là tính nghiên cứu, học thuật.
Nếu dùng công cụ tìm kiếm thông tin phổ biến nhất, nhanh nhất và hữu
hiệu nhất hiện nay là “Google” để search những từ khoá (key) liên quan đến


`
Bùi Giáng trên mạng internet, chúng ta sẽ không khỏi bất ngờ vì một số lượng
khá lớn các trang tin có liên quan đến Bùi Giáng. Lẽ dĩ nhiên, công cụ tìm
kiếm google chỉ có giá trị đầu tiên ở mặt cung cấp số lượng những trang tin,
chứ chúng tôi chưa đủ sức để kiểm chứng độ chính xác của toàn bộ các trang
tin vốn vẫn biến động từng ngày trong cái thế giới thông tin cứ rộng lên từng
ngày. Tuy nhiên, số lượng không nhỏ các trang tin liên quan đến Bùi Giáng
trên mạng internet cũng góp phần khẳng định sự hấp dẫn của tên tuổi cũng
như văn nghiệp Bùi Giáng đối với bạn đọc Việt Nam
nói riêng và thế giới nói
chung.
Cuối cùng, chúng tôi xin trích lại nhận định đánh giá của tác giả T.
Khuê viết về Bùi Giáng trong Từ điển văn học – NXB Thế giới – bộ mới ,
xuất bản năm 2004, để khép lại tiêu mục này: Bùi Giáng viết rất nhiều, nhưng
những gì còn lại chính là thơ… Thơ Bùi Giáng ngay từ thuở đầu đã rong chơi
lãng mạn, tinh nghịch
, nhẹ nhàng, hóm hỉnh, luôn luôn là những lời vấn đáp
lẩn thẩn về ý nghĩa cuộc đời, về lẽ sinh tồn, về những chuyện phù du, dâu bể,
ẩn khuất khía cạnh dục tình khép mở Xuân Hương… Tính chất “bất khả tri”
trong triết lý Đông phương và triết học hiện sinh gặp nhau trong thơ Bùi

Giáng: nếu trường phái hiện sinh vô thần bác bỏ tính chất định mệnh, thì ở
Bùi Giáng định mệnh và hiện sinh giao hưởng với nhau thành một cấu trúc tư
tưởng mới, tạo nên những vần thơ đậm dấu Đạm Tiên, hắt ra những ảnh siêu
thực… Bi kịch của Bùi Giáng là ông lặp lại chính mình, ngay cả trong thơ,
cho nên những hình ảnh đẹp, những tư tưởng tân kỳ, nhiều khi được dùng lại
nhiều lần trở thành sáo và vô nghĩa. Dù sao chăng nữa, Bùi
giáng ao được
một mẫu ngông thời đại, sáng tạo một kiểu say sưa, chán đời của thế kỷ XX,
khác với Nguyễn Khuyến trong kỷ 19 hoặc Tản Đà đầu thế kỷ 20 (trang 163).



`
3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu đề tài này, chúng tôi sử dụng đa dạng phương pháp nghiên
cứu, trong đó đặc biệt phát huy tối đa tác dụng của phương pháp phân tích và
tổng hợp, phương pháp hệ thống và phương pháp thống kê, phân loại. Phương
pháp phân tích và tổng hợp giúp chúng tôi nhìn sâu vào đề tài đã chọn, không
những thế, phương pháp này còn giúp xem xét vấn đề đó trong mối liên quan
với những vấn đề khác có những sự tương đồng tương đối. Phương pháp hệ
thống giúp hệ thống hóa cách t
iếp cận Bùi Giáng ở những phương diện khác
nhau. Phương pháp thống kê phân loại rất cần thiết trong quá trình thực hiện
luận văn này vì nó giúp chúng tôi thống kê được tần số xuất hiện của một số
từ ngữ đặc biệt, những kết cấu dòng thơ đặc biệt…trong thơ Bùi Giáng.
4. MỘT SỐ ĐÓNG GÓP CỦA LUẬN VĂN
Luận văn hướng đến việc cung cấp một cái nhìn tương đối toàn diện về
những cảm hứng chủ đạo và nghệ thuật sử dụng ngôn ngữ trong thơ Bùi
Giáng, để từ đó góp thêm
tiếng nói khẳng định những đóng góp và vị thế của
nhà thơ trong tiến trình vận động và phát triển của thơ Việt Nam hiện đại. Bên
cạnh đó, luận văn cũng m
ong muốn góp phần bước đầu khắc hoạ chân dung
văn học của Bùi Giáng và khơi mở những hướng nghiên cứu tiếp theo.
5. KẾT CẤU CỦA LUẬN VĂN
Ngoài phần Dẫn luận và Kết luận, phần Nội dung của luận văn được
triển khai thành ba chương:
Chương 1: Giới thiệu chung về Bùi Giáng
Chương 2: Những cảm hứng chính trong thơ Bùi Giáng
Chương 3: Đặc điểm thể loại, ngôn ngữ, giọng điệu t
hơ Bùi Giáng


`
CHƯƠNG 1

GIỚI THIỆU CHUNG VỀ BÙI GIÁNG

1.1.VÀI NÉT VỀ CON NGƯỜI
Bùi Giáng sinh ngày 17 tháng 12 năm 1926, quê ở làng Thanh Châu, xã
Vĩnh Trinh, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam. Ông là con thứ hai trong gia
đình có 8 người con. Thân sinh của Bùi Giáng là cụ Bùi Thuyên, thân mẫu là
bà Huỳnh Thị Kiền. Khi vào miền Nam ông được gọi là Sáu Giáng. Thưở nhỏ
ông theo học tiểu học ở Hội An, học trung học tại Thuận Hoá- Thừa Thiên.
Năm 1948 gia đình ông tản cư về Trung Phước. Từ 1950 đến 1952 ông chăn
bò ở vùng rừng núi Trung Phước. Đây là khoảng thời gian m
à ông gọi là 15
năm chăn dê như Tô Vũ thời xưa. Trong thập kỷ 60,70 của thế kỷ XX, ông có
dạy học tại một số trường tư thục của Sài Gòn. Có thời gian ông điều trị bệnh
ở dưỡng trí viện Biên Hoà. Ông mất ngày 7 tháng 10 năm 1998 tại TPHCM.
Bùi Giáng là một con người gây kinh ngạc cho bất kỳ ai quan tâm đến
ông. Làm thơ, dịch tiểu thuyết của các tác gia danh tiếng trên thế giới, viết
sách nghiên cứu triết học đông tây kim
cổ với những kiến thức vô cùng uyên
bác… nhưng Bùi Giáng đồng thời lại còn chạy nhảy la hét ngoài đường trong
bộ dạng của những con người mà ta quen gọi là điên. Cuộc đời Bùi Giáng vì
vậy luôn được bao phủ bởi vô số những giai thoại ly kỳ, những thông tin hư
hư thực thực. Từ năm 1962 trở đi, Bùi Giáng liên tục cho ra đời nhiều đầu
sách. Mỗi năm đều đều vài ba cuốn. Càng về sau càng nhiều hơn. Nói về số
lượng, thì ông là một tác giả có tác phẩm in ra đứng vào hàng kỷ lục ở miền
Nam trước giải phóng. Sách của ông có t
hể chất thành chồng cao cả mét, thơ


`
thì phải kể bằng đơn vị ngàn bài. Tuy nhiên, ông hoàn toàn không phải một
học giả cần mẫn, suốt ngày giam mình trong thư viện, miệt mài bên trang
sách mà thậm chí còn ngược lại. Nhiều người từng gần gũi ông ngạc nhiên
nói rằng họ chỉ thấy Bùi Giáng suốt ngày lang thang rong chơi nhàn nhã, bia
rượu uống tràn, thế nhưng khi nhà xuất bản cần, chưa đến một ngày ông đã
mang đến cả năm bảy trăm trang sách. Vậy ông viết sách vào lúc nào? Một
nhà văn gần gũi với Bùi Giáng trước năm
1975 kể lại chuyện viết sách của
ông như sau: "Tôi chỉ kể tới Bùi Giáng, bởi suốt thời kỳ đó, có thể nói, thầy
Thanh Tuệ (Giám đốc Nhà xuất bản An Tiêm lúc đó) vì một tấm lòng liên tài
đặc biệt, chỉ mê thích thơ văn Bùi Giáng, đã dành trọn phương tiện cho ưu
tiên xuất bản tác phẩm của Bùi Giáng trước mọi tác giả khác. Và giai đoạn
có thể đặt
tên là giai đoạn Bùi Giáng này, An Tiêm đã in đêm in ngày, in mệt
nghỉ, vì những năm tháng đó chính là những năm tháng đánh dấu cho thời kỳ
sáng tác kỳ diệu sung mãn nhất của Bùi Giáng, cõi văn cõi thơ Bùi Giáng bấy
giờ ào ạt vỡ bờ, bát ngát trường giang, mênh mông châu thổ, Bùi Giáng bấy
giờ mỗi tuần viết cả ngàn trang khiến chúng tôi bàng hoàng khiếp đảm". Nhà
văn này kể tiếp: "Vậy mà mỗi lần gặp thi
sĩ hồi đó, cảm tưởng bao giờ cũng
giữ được là đã gặp một Bùi Giáng rất nhàn rỗi, rất thong dong, tưởng chừng
như thi sĩ chẳng hề có điều chi vướng bận, rộn lòng cả”.
Chưa bao giờ những người gần gũi Bùi Giáng bắt gặp ông đang ngồi
viết sách. Có người ngạc nhiên quá, tìm cách rủ Bùi Giáng tới quán uống
rượu để tìm hiểu. Nhưng chỉ tốn rượu đãi Bùi Gi
áng chứ chẳng khai thác
được chút thông tin nào. Vặn hỏi mãi ông cũng không giải thích điều gì. Bùi
Giáng chỉ cười cười, đốt điếu thuốc, cầm lấy ly rượu và nói "vui thôi mà"
trước sự ngơ ngẩn của người hỏi chuyện. Trước sau ông không hề giải thích
bất cứ thắc mắc nào.


Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét